Najważniejsze w skrócie
- ✓EPU (e-Sąd) to najtańszy i najszybszy sposób na odzyskanie zaległego czynszu — bez wychodzenia z domu.
- ✓Opłata sądowa = 1/4 standardowej opłaty od pozwu (min. 30 zł).
- ✓Przy braku sprzeciwu — nakaz zapłaty w kilka tygodni, bez konieczności udziału w rozprawie.
- ✓Przy sprzeciwie najemcy — sprawa trafia do sądu lokalnego jako zwykła sprawa cywilna.
Spis treści
1. Czym jest EPU i gdzie się składa pozew?
Elektroniczne Postępowanie Upominawcze (EPU) to tryb postępowania cywilnego uregulowany w art. 505²⁸ i nast. Kodeksu postępowania cywilnego (KPC), rozpatrywanego przez Sąd Rejonowy Lublin-Zachód w Lublinie, VI Wydział Cywilny — jedyny sąd w Polsce właściwy dla całego EPU, niezależnie od miejsca zamieszkania stron.
Pozwy składa się wyłącznie drogą elektroniczną przez platformę e-sad.gov.pl. Postępowanie jest w pełni cyfrowe — sąd doręcza pisma elektronicznie, a strony komunikują się z sądem przez system.
EPU jest postępowaniem wyłącznie dokumentowym — sąd nie przeprowadza dowodów z zeznań świadków ani oględzin. Podstawą jest treść pozwu i wskazane przez powoda dowody (umowa najmu, historia przelewów, wezwania do zapłaty). Nie trzeba dołączać dokumentów — wystarczy ich opis i wskazanie. Sąd wyda nakaz zapłaty, jeśli roszczenie nie budzi wątpliwości.
2. Kiedy warto skorzystać z EPU?
EPU sprawdza się najlepiej gdy:
- Roszczenie jest bezsporne i wynika z dokumentów (zaległy czynsz, niezapłacone rachunki);
- Najemca ma znany adres zamieszkania (bez adresu doręczenie nakazu jest niemożliwe);
- Kwota roszczenia nie jest bardzo wysoka (EPU nie ma górnego limitu, ale przy dużych kwotach tryb nakazowy lub zwykły może być korzystniejszy);
- Zależy nam na szybkim uzyskaniu tytułu wykonawczego — bez czekania na termin rozprawy.
EPU nie jest odpowiednie gdy:
- Nie znamy aktualnego adresu najemcy;
- Roszczenie jest sporne i wymaga postępowania dowodowego (zeznania świadków, oględziny lokalu);
- Chcemy dochodzić wydania lokalu (eksmisji) — EPU dotyczy wyłącznie roszczeń pieniężnych.
3. Wymogi formalne — co jest potrzebne?
Zanim złożysz pozew, przygotuj następujące informacje i dokumenty:
- Dane powoda (Twoje): imię, nazwisko, adres, PESEL lub NIP;
- Dane pozwanego (najemcy): imię, nazwisko, adres zameldowania lub zamieszkania, PESEL (jeśli znasz);
- Podstawa roszczenia: opis — kiedy zawarto umowę najmu, jaki czynsz, za jakie okresy najemca nie zapłacił;
- Kwota roszczenia: suma zaległości + odsetki ustawowe za opóźnienie;
- Dowody (nie załączasz, tylko opisujesz): umowa najmu, potwierdzenia przelewów (lub ich brak), wezwania do zapłaty z potwierdzeniem odbioru;
- Konto na e-sad.gov.pl z profilem zaufanym lub e-dowodem.
4. Koszty postępowania
Opłata sądowa w EPU wynosi 1/4 opłaty stosunkowej, jednak nie mniej niż 30 zł. Opłata stosunkowa (standardowa) wynosi:
| Wartość roszczenia | Standardowa opłata | Opłata w EPU (1/4) |
|---|---|---|
| do 500 zł | 30 zł | 30 zł (min.) |
| 2 000 zł | 100 zł (5%) | 30 zł (min.) |
| 5 000 zł | 250 zł (5%) | 63 zł |
| 10 000 zł | 500 zł (5%) | 125 zł |
| 20 000 zł | 1 000 zł (5%) | 250 zł |
Jeśli nakaz stanie się prawomocny (najemca nie złoży sprzeciwu), opłatę ponosi ostatecznie pozwany — sąd zasądza jej zwrot na rzecz powoda.
Jeśli najemca złoży sprzeciw, sprawa trafia do sądu lokalnego. Właściciel musi dopłacić 3/4 brakującej opłaty w ciągu 2 tygodni. Jeśli nie dopłaci — postępowanie ulega umorzeniu (art. 505²⁸ i nast. KPC).
5. Jak złożyć pozew w EPU — krok po kroku
- Załóż konto na e-sad.gov.pl i zaloguj się profilem zaufanym lub e-dowodem. Konto jest bezpłatne.
- Wybierz „Złóż pozew" — system przeprowadzi Cię przez formularz. Podaj dane stron, wartość roszczenia, opis faktyczny i wskaż dowody (opisowo — bez załączania plików).
- Wnieś opłatę sądową — system oblicza ją automatycznie. Płatność kartą lub przelewem przez platformę.
- Podpisz pozew profilem zaufanym lub podpisem kwalifikowanym i wyślij.
- Oczekuj na nakaz zapłaty — e-Sąd po weryfikacji formalnej wydaje nakaz zapłaty. Zostaje on doręczony pozwanemu (najemcy) listem poleconym z potwierdzeniem odbioru.
- Odczekaj 14 dni od doręczenia — to czas dla najemcy na złożenie sprzeciwu. Jeśli nie złoży, nakaz się uprawomocnia.
- Złóż wniosek o nadanie klauzuli wykonalności — po uprawomocnieniu się nakazu. Z klauzulą możesz skierować sprawę do komornika.
6. Co po wydaniu nakazu zapłaty?
Nakaz zapłaty zobowiązuje najemcę do zapłaty zasądzonej kwoty wraz z odsetkami i kosztami postępowania w terminie 14 dni od doręczenia lub złożenia sprzeciwu w tym terminie.
Jeśli najemca nie wniesie sprzeciwu w terminie 14 dni, nakaz się uprawomocnia i staje się tytułem egzekucyjnym. Po nadaniu przez sąd klauzuli wykonalności możesz skierować sprawę do komornika i wszcząć egzekucję:
- z wynagrodzenia za pracę (do 50% wynagrodzenia netto);
- z rachunku bankowego;
- z ruchomości (meble, sprzęt);
- z nieruchomości (jeśli najemca jest właścicielem).
7. Sprzeciw najemcy — co dalej?
Jeżeli najemca złoży sprzeciw od nakazu zapłaty w terminie 14 dni, nakaz traci moc w całości lub w zakwestionowanej części (art. 505²⁸ i nast. KPC). Sprawa zostaje przekazana do sądu rejonowego właściwego dla adresu pozwanego.
W sądzie rejonowym toczy się normalne postępowanie cywilne:
- Sąd wyznacza termin rozprawy (może to trwać wiele miesięcy);
- Strony muszą stawić się lub reprezentować przez pełnomocnika;
- Sąd przeprowadza postępowanie dowodowe (zeznania stron, świadkowie, dokumenty);
- Właściciel musi dopłacić 3/4 różnicy opłaty sądowej.
Sprzeciw nie oznacza, że najemca wygra — jedynie, że nie zgadza się z roszczeniem. Jeśli masz solidną dokumentację (umowę, historię przelewów, wezwania do zapłaty), szanse na wygraną są wysokie.
Eksportuj historię zaległości gotową do pozwu EPU
Kluczo rejestruje każdą płatność i zaległość z datami — eksportujesz zestawienie jednym kliknięciem i wklejasz jako dowód do formularza e-sad.gov.pl.
Wypróbuj za darmo — 30 dni Pro8. Odsetki za opóźnienie
Do kwoty zaległego czynszu możesz doliczyć odsetki ustawowe za opóźnienie (art. 481 §2 KC). Od 2016 r. wynoszą one sumę stopy referencyjnej NBP i 5,5 punktów procentowych.
Odsetki liczy się od dnia następnego po terminie płatności każdego czynszu. Jeśli czynsz był płatny do 10. każdego miesiąca, odsetki za styczeń (nieopłacony) biegną od 11 stycznia.
W pozwie podaj żądanie odsetek od wskazanych dat — system EPU ma pole na wpisanie podstawy i okresu naliczania odsetek. Pamiętaj: jeśli pominiesz odsetki w pozwie, sąd nie zasądzi ich z urzędu.
9. Uwaga na przedawnienie
Roszczenie o czynsz przedawnia się po 3 latach od dnia wymagalności (art. 118 KC). Złożenie pozwu w EPU przerywa bieg przedawnienia (art. 123 §1 pkt 1 KC).
Jeśli masz zaległości starsze niż 3 lata — złóż pozew jak najszybciej. Sąd nie uwzględnia przedawnienia z urzędu, ale jeśli najemca złoży sprzeciw i podniesie zarzut przedawnienia w sądzie rejonowym, możesz przegrać sprawę w zakresie przedawnionych należności.
Szczegółowe omówienie przedawnienia roszczeń z najmu znajdziesz w artykule Przedawnienie roszczeń z umowy najmu.